Leen

Mijn naam is Leen Verhaert en ik schrijf vanuit mijn rol als familie-ervaringsdeskundige èn als ervaringsdeskundige. Alvorens een stukje herstelverhaal te delen, vertel ik kort wie ik ben en wat er is gebeurd.

Ik ben zus van een broer die, lang geleden, na 11 jaar ernstig psychisch lijden uit het leven stapte. Hij kreeg zijn eerste psychose rond zijn 20. Na zijn vierde psychose, na de zoveelste diagnose, na gedwongen opnames, na herhaaldelijk herval en overmedicalisering was er geen strijdlust meer over. Een intriest verhaal dat plaats vond, tussen mijn 14 en 25 jaar.

Vier jaar geleden, op 44-jarige leeftijd, ging ik zelf door een manische periode met psychose. Het was een psychose die werd getriggerd door ‘mijn trauma van weleer’, verdriet dat toen, geen plaats had gevonden in mijn leven. Waarom kon niemand mijn broer helpen? Waarom tegenstrijdige diagnoses? Had ik meer kunnen doen? Ga ik dit ook krijgen? Is dit erfelijk, geef ik dit door aan mijn kinderen? En wat te denken van al die bizarrigheden?

De onbeantwoorde vragen en mijn ‘niet uitgesproken-bezorgdheden’ waren een eigen leven gaan leiden. Ze hadden jaren de tijd gehad om te groeien tot een monster van een trauma.

Toen ik een psychose kreeg, was ik Loopbaanbegeleider. Ik volgde allerlei coachopleidingen om mensen te begeleiden rond hun loopbaan. Eén van die opleidingen eindigde met trauma-coaching. Het was de bedoeling om aan te voelen wat coaching voor iemand kan betekenen. Dus ik deed enthousiast mee met alle oefeningen. Via dit stukje trauma coaching kwamen mijn onbesproken gevoelens naar boven, allemaal en tegelijkertijd. Dit zorgde voor een hele intense, emotionele periode van slecht slapen. Na een paar weken, kreeg ik op vrijdag 27 mei 2016 om 16.30 een korstsluiting in mijn hoofd. Een kortsluiting die geen pijn deed, die niemand zag, die alleen ik voelde. Het leek alsof er elektriciteit door me heen ging. Onmiddellijk raakten mijn zintuigen in de war. Langzaamaan, met het verglijden van de dagen, werd de psychose erger en werd ik opgenomen in een Paaz afdeling.

Om vat te krijgen op wat er toen gebeurde, schreef ik 2 jaar later ‘zintuig verzint’.

17 dagen psychotisch zijn schreef ik neer, het gevecht met de psychose maar ook de moeizame weg naar herstel. Ik kon dit tamelijk gedetailleerd reconstrueren, dag per dag, omdat ik tijdens mijn ‘psychotisch-zijn’ één en ander had neergepend, ik leefde vooral s’ nachts.

Mijn eerste stapje naar herstel vond plaats, 4 maanden na mijn eerste opname en vlak voor mijn tweede opname. Dit betekent dat ik 4 maanden in paniek ben geweest. Deze helse periode kan korter!Daarom deel ik mijn verhaal. Kleine krachten hielpen me erbovenop en die wil ik graag in de verf zetten terwijl ik een stukje herstelverhaal meegeef.

Nabijheid

Een cliënt heeft in crisis vooral nood aan nabijheid, nood aan een mens eerder dan een dokter. Het is de manier waarop men bejegent, die voor nabijheid zorgt.

Het zijn de zinnen en woorden die uitgesproken worden bij het binnenbrengen van een plateau eten, bij het passeren in de gang, bij het uitdelen van medicatie, die zinnen en woorden maken, vooral in het begin, het verschil. Het is de manier waarop iemand je benadert. Liefst nieuwsgierig, gelijkwaardig, oprecht en met simpele woorden.

De cliënt hoort geen woorden, die op een sussende manier worden uitgesproken, hij pikt alleen de vernedering op. Hij of zij begrijpt vaak geen vakjargon en pikt op dat moment alleen de ongelijkheid op.

Nu, psychose is een bijzondere toestand waarbij het voor hulpverleners een echte uitdaging is om verbinding te maken. Maar vaak zoeken ze het te ver, werken ze te hard. Ook als er geen interactie is, kan er verbinding zijn. Psychotisch kon ik heel scherp waarnemen, maar niet reageren, ik zat vast in mijn hoofd. Ik las bodylanguage en kon heel goed onderscheiden of iemand oprecht probeerde te begrijpen wat er aan de hand was. Ook voelde ik onmiddellijk wanneer iemand afstand probeerde te houden of angstig was. Die mensen verwerkte ik dan in mijn complot en van hen werd ik heel erg bang.

De hulpverlener die durfde ‘zeker te zijn’ in mijn ‘onzekere situatie’ bracht me het meest tot rust. Hij of zij wist het ook niet, maar had er alle vertrouwen in dat het goed kwam. Dat voelde goed aan. De hulpverlener die me in een paar woorden meegaf dat ook zij het moeilijk had met haar tienerdochter, die hulpverlener was nabij.

Ook een stukje meegaan in de waan, zorgt voor oprecht meeleven. Het is niet de bedoeling om een waan proberen te begrijpen, toch niet in het begin, die is te complex. Maar als je een stukje meegaat in de waan, neem je vanzelf iemand au sérieux. Creativiteit helpt.

Mijn vriendin, die me kleren bracht, zag dat ik zwarte exemplaren weggooide. Ze stelde vast dat zwart en nep me uit mijn evenwicht bracht, zonder te begrijpen waarom. Ze kocht me een babyroos, katoenen nachthemdje; dat heb ik weken gedragen, daar voelde ik me veilig in.

Tijdens één van haar bezoeken vroeg ze me “Leen, waar zijn die camera’s dan?” en ze ging mee op bed staan om te kijken naar één of ander brandalarm dat ik vervolgens aanwees.

Door dit te doen, nam ze mij au sérieux, was ze nabij. Dit zorgde ervoor dat ik even niet op mijn hoede moest zijn, dat mijn ratelende gedachten konden gaan liggen, dat de dreiging in mijn hoofd even werd afgewend.

Bereikbaarheid

Wanneer iemand de instelling verlaat moet nabijheid plaats maken voor bereikbaarheid. Iemand kan de beste therapiën krijgen voorgeschreven, maar wat ben je met een wekelijkse afspraak bij de psycholoog als er elke dag een moment van paniek dient worden opgevangen?

Bereikbaarheid in de vorm van een telefoontje is vaak genoeg om de week door te komen. Een contactpersoon, en als die met vakantie is, een vervanger alstublieft. Op zeer korte tijd, stond heel mijn leven op zijn kop. Ik kon mijn job niet meer uitoefenen, ik was geen betrouwbare moeder meer, ik was een labiele echtgenoot. Dat laat je niet los, daar sta je mee op en je gaat er mee gaan slapen. Die paniek overvalt je te pas en te onpas, die kan je niet verzamelen tegen het volgende spreekuur.

Na 4 maanden besloot ik wanhopig een andere psychiater te zoeken. Ik vond een man die in een eerste contact ‘echt luisterde’, zolang als nodig, zodat mijn paniek kon gaan liggen. Ik mocht op zijn antwoordapparaat inspreken als de nood hoog was, hij zou dan zo snel mogelijk terugbellen. Dit was werkelijk de eerste keer in maanden dat ik het gevoel had, dat iemand me ging helpen.

Sharing stories is sharing impact

Een half jaar na mijn opnames, hoorde ik, op de Herstelacademie Antwerpen, voor het eerst iemand praten over zijn psychoses. Ik zag dat hij helemaal oké was, dat hij rustig kon terugblikken op wat hem overkomen was, ik voelde hoop. Ik wist niet dat er mensen bestonden die één of meerdere psychoses doormaken en nadien opnieuw een volwaardig leven leiden. Ze bestaan.

Verhalen delen werkt!

Dat moeten we blijven doen. Ook al is elk verhaal anders, uniek. Je pikt van elk verhaal iets op dat je vooruit kan helpen. Door verhalen te delen creëren we bovendien een draagvlak om erover te praten, om vragen te mogen stellen.

Genuanceerd diagnosticeren: Tijdelijk, nu, op dit moment, in deze levensfase…

Toen ik te horen kreeg dat ik een bipolaire stoornis had en een uitnodiging kreeg om daarvoor levenslang medicatie te nemen, zakte ik helemaal weg. Het verhaal van mijn broer had mijn helder denken vertroebeld. Ik was ervan overtuigd dat ik de rest van mijn leven een psychiatrisch patiënt zou blijven. En dat kon ik mijn 3 kinderen en mijn man niet aandoen. Ik ging toen door de donkerste dagen van mijn leven. Het hoefde voor mij niet meer.

Zowel mijn diagnose als mijn medicatie stemmingsstabilisatoren, die mijn anti-psychotica zouden vervangen, werden me verkocht als zijnde ‘onontbeerlijk’, ‘onveranderlijk’ enlevenslang’. Je zit daar in de meest kwetsbare moment van je leven en dan zegt men dat je een stoornis hebt en levenslang medicatie zal moeten nemen. Dit is fout!

Een diagnose genuanceerd brengen maakt een wereld van verschil. ‘Simpele woorden toevoegen’, woorden zoals ‘tijdelijk, nu, op dit moment, in deze levensfase’. Dit kost niets, behoeft geen extra personeel. De psychiater kan de cliënt laten meedenken, de diagnose kan worden onderhandeld, zodat ze behapbaar wordt.

Langzaamaan dierf ik mijn diagnose herkaderen. Ik heb ‘tijdelijk’ symptomen vertoont van een ‘bipolaire stoornis’. Ik ben psychisch kwetsbaar. Psychose-gevoeligheid zit in mijn DNA.

Sinds een jaar neem ik geen medicatie meer. Dit is geen pleidooi om te stoppen met medicatie, maar het kan! Er is een optie, dus is er hoop. Alles wat onveranderlijk en star wordt verteld, ontneemt de mensen hoop. En hoop is het enige waarvoor je in donkere dagen nog uit je bed komt. Let op, met medicatie stoppen zonder dat er iets tegenover staat is geen goed plan. Ik heb mijn leven heringericht om niet te hervallen. Om te beginnen heb ik heel hard gewerkt om mijn trauma te verwerken via praten, wandelen en schrijven. Bovendien ben ik gestopt met individuele coaching, one on one iemand begeleiden is emotioneel voor mij te indringend. Ik drink geen alcoholmeer, niets wat mijn hersenen kunnen beïnvloeden, want daar ligt mijn kwetsbaarheid. En bovenal, ik herschik mijn agenda en schrap om voldoende te kunnen slapen. Want zo begint het, een langdurige periode van slecht slapen is een voorbode op. Tot slot ben ik er mij van bewust dat ik alert zal moeten zijn als ik in mijn verder leven een groot emotioneel verdriet moet verwerken.

Want een psychose, wanen en hallucinaties dat is wat mijn lichaam doet als ik in het rood ga, als de werkelijkheid te groots is om te vatten. Zo zit mijn systeem in elkaar.

Iemand anders krijgt misschien een depressie. Het zijn psychische gevoeligheden eigen en uniek aan de mens. Wanneer we ze leren kennen en aanvaarden als een stukje van ons, kunnen we ermee omgaan.

In mijn boekje (www.leenverhaert.be) vind je nog meer concrete voorbeelden van momenten die me vooruithielpen. Vergeet ook zeker niet te kijken op www.psychosenet.nl

en www.psychosenet.be

Je bent alleszins niet alleen.

Leen

2 gedachten over “Leen

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *